W tym roku MARKQUEN znalazł się na liście Forbes Next 250 — rankingu najbardziej obiecujących małych i średnich przedsiębiorstw na Ukrainie. Spośród ponad 800 aplikantów nasz zespół trafił do grona tych, którzy już zmieniają rynek, myślą na dużą skalę i z pewnością patrzą w przyszłość.
Od agencji do produkcji
MARKQUEN to historia byłych pracowników dużej międzynarodowej firmy, którzy chcieli wykorzystać swoje doświadczenie we własnym biznesie, odzwierciedlając swoje idee w nazwie — MARK od słowa „marketing”, a QUEN (KVEN) z nowo utworzonego dialektu języka norweskiego, oznaczającego „nowe spojrzenie”.
Założyciele Bohdan Zelenyi i Oles Potiahylo rozpoczęli z 5 000 €, z zamiarem zmiany podejścia do rozwiązań POS i wiarą, że marki zasługują na bardziej technologiczne i innowacyjne rozwiązania, niż oferował wówczas rynek.
Przez pierwsze lata działaliśmy jako agencja, zlecając produkcję na zewnątrz. Jednak słaba jakość nakładów i utrata klientów były sygnałem: kontrola to klucz. W 2020 roku otworzyliśmy nasz pierwszy zakład i postawiliśmy na własną produkcję.
Inwestycje w produkcję i ludzi
Aby zwiększyć skalę produkcji i sprostać rosnącemu popytowi, Bohdan i Oles pozyskali zewnętrzne finansowanie: grant na produkcję przetwórczą oraz kredyt na 7% w ramach rządowego programu 5-7-9 dla ukraińskich przedsiębiorstw.
Skalowanie wymagało szybkich i ryzykownych decyzji — „Raz musiałem zastawić swój dom”, wspomina Oles.
Łącznie w moce produkcyjne i sprzęt zainwestowano 1,4 mln €, a zyski firmy były w całości reinwestowane — bez wypłaty dywidend. Pozwoliło to uruchomić własny dział obróbki metalu i wdrożyć wielopoziomową kontrolę jakości poprzez karty technologiczne.
Problemem okazał się brak wykwalifikowanej kadry, dlatego w MARKQUEN postawiono na rozwój wewnętrzny.
„Zrozumieliśmy, że nie będzie natychmiastowych rezultatów. Trzeba rozwijać talenty od środka”, mówi Bohdan.
„Naszym najcenniejszym zasobem są ludzie, którzy wierzą w swoją pracę i widzą, że są doceniani”, dodaje Oles. Po 6–8 miesiącach nowi pracownicy stawali się wszechstronnymi specjalistami, którzy dziś sami szkolą innych.
Porażki, wzloty i koncentracja
W latach 2021–2023 MARKQUEN zainwestował około 10 000 € w marketing cyfrowy, jednak przyniosło to jedynie drobne zamówienia bez stałej współpracy.
„Rozpraszaliśmy się, chwytając się pojedynczych zagranicznych zleceń”, przyznają założyciele.
Porażką okazał się także udział w targach Popai (Francja), który kosztował 30 000 €, ale bez lokalnej rozpoznawalności nie przyniósł efektów. „Ślepo wierzyliśmy, że nasze rozwiązania zrobią wrażenie, ale po prostu nas nie znano”. Pocieszającym wyjątkiem było srebro Popai Awards 2021 za ekspozytor dla Optimeal (Kormotech).
Te błędy zmusiły nas do przemyślenia strategii: firma skupiła się na segmentach, w których ma doświadczenie — karma dla zwierząt, alkohol, słodycze — i zdecydowała się rozwijać razem z klientami, zamiast „w ciemno” wchodzić na nowe rynki. MARKQUEN postawił na markę w Ukrainie i pozycję lidera opinii wśród FMCG. Zespół zaczął organizować niszowe wydarzenia dla marek i detalistów.
„ROI z wydarzeń nie zawsze był odczuwalny od razu, ale poszerzyły one bazę klientów o 20% i często przynosiły
